Dozimetri simülatörü
Örnek vakalarla tedavi sonrası dozimetrinin adımları: zaman–aktivite eğrisi, kümülatif aktivite (Ã), absorbe doz, tek zaman noktası yöntemi, siklus toplamı ve böbrek BED. Değerler temsilîdir; tablodaki sayıları değiştirerek sonucu izleyebilirsin.
7.4 GBq tek siklus; 4, 24, 72 ve 168. saatte kantitatif SPECT/BT ölçümleri (temsilî).
1. Zaman–aktivite verisi
| Zaman (sa) | Uygulanan aktivitenin yüzdesi (%) | MBq |
|---|---|---|
| 296 | ||
| 192 | ||
| 104 | ||
| 31 |
Hücreye dokunup değeri değiştir; çıkınca hesap yenilenir.
2. Eğri altındaki alan (Ã)
Tepeden sonraki noktalara log-doğrusal tek üstel uydurulur; tepeye kadar doğrusal alım (üçgen) alınır; Ã = üçgen + A·e^(−λt) eğrisinin integrali.
uydurulan eğri yalnız fiziksel bozunma Ã
3. Kinetik sonuçlar
- Efektif yarı ömür
- 51.9 sa · R² 0.994
- Kümülatif aktivite Ã
- 20802 MBq·sa
- Kalış süresi τ = Ã / A₀
- 2.81 sa
Anterior insan figüründe vakanın organları, aracın uydurduğu zaman-aktivite eğrisine göre zamanla parlar; panelde her organın kümülatif aktivitesi ve soğurulan dozu birikir, son adımda siklus sayısı kadar toplanır ve böbrekte BED gösterilir. Bir organa ya da satırına dokununca o organ seçilir.
3 Aynı dağılım her siklusta tekrarlanırsa 4 siklusun toplam dozu siklus dozunun {n} katıdır; böbrekte doz hızı etkisi BED ile değerlendirilir.
4 siklus toplamı
4. Absorbe doz (öz-doz)
D = Ã × E / m = 20802 MBq·sa × 0.1479 MeV × 1.602×10⁻¹³ J/MeV × 3600 × 10⁶ / 310 g
- Absorbe doz (bu siklus)
- 5.72 Gy
- Birim aktivite başına doz
- 0.77 Gy/GBq
Lu-177 için bozunma başına ortalama yerel enerji 0.1479 MeV (β + konversiyon/Auger elektronları); fotonlar ve organlar arası çapraz doz ihmal edildi. Kütle ICRP 89 erişkin referansı. Gerçek dozimetride OLINDA/IDAC gibi S değerleri ve hastanın kendi organ hacmi kullanılır.
5. Tek zaman noktası yöntemi
à ≈ A(t) × 2t / ln2 = 104 × 2 × 72 / 0.693 = 21523 MBq·sa
Çok noktalı sonuca göre fark: %+3.5. Hänscheid yaklaşımı (Ã ≈ A(t)·2t/ln2), ölçüm zamanı efektif yarı ömrün ~1.5 katına yakınsa en doğru sonucu verir.
6. Siklus toplamı ve BED
- Bir siklus
- 5.72 Gy
- 4 siklus toplamı
- 22.9 Gy
- BED (bir siklus)
- 6.37 Gy
- BED (toplam)
- 33.2 Gy
Toplam böbrek BED'i 28-40 Gy arasında: risk faktörü (hipertansiyon, diyabet, önceki kemoterapi, ileri yaş) varsa eşik aşılmış olur.
BED = D·[1 + (D/(α/β))·Trep/(Trep + Teff)], böbrek α/β 2.6 Gy, onarım yarı süresi 2.8 sa (kaynaklar 1.5-2.8 sa arası değer kullanıyor; değiştirilebilir). Toplam BED, toplam fiziksel doz üzerinden yaklaşık hesaplanır.
Organ özeti
| Organ | Gy/GBq | Bir siklus | 4 siklus toplamı |
|---|---|---|---|
| Böbrekler | 0.77 | 5.72 Gy | 22.9 Gy |
| Dalak | 0.93 | 6.91 Gy | 27.7 Gy |
| Karaciğer (normal parankim) | 0.25 | 1.86 Gy | 7.4 Gy |
| Tümör (20 mL karaciğer metastazı) | 8.04 | 59.53 Gy | 238.1 Gy |
Kaynak: MIRD öz-doz yaklaşımı; Lu-177 verileri ENSDF; organ kütleleri ICRP 89; tek zaman noktası Hänscheid ve ark. J Nucl Med 2018; böbrek BED Bodei ve ark. EJNMMI 2008 ve Wessels ve ark. J Nucl Med 2008; Marinelli formülü EANM benign tiroid RAI kılavuzu 2023. Örnek vakaların zaman–aktivite değerleri yayımlanmış tipik aralıklara göre temsilîdir (Lu-177: 1 MBq·sa → 8.53×10⁻⁵ J)
Eğitim amaçlıdır; gerçek hastada tedavi kararı için kullanılmaz ve hasta verisi girilmemelidir.